Alt çene kayması ameliyatı nasıl yapılır?

Alt Çene Kayması (Mandibuler Dislokasyon) Ameliyatı: Genel Bakış

Alt çene kayması ameliyatı, genellikle konservatif yöntemlerle (elle manuel redüksiyon gibi) düzeltilemeyen veya tekrarlayan çıkıklar için uygulanan cerrahi bir işlemdir. Bu durum, alt çene kemiğinin (mandibula) eklem yuvasından (temporal kemikteki glenoid fossa) tamamen veya kısmen çıkmasıyla karakterizedir ve genellikle ağrı, ağzı açıp kapamada zorluk ve çiğneme güçlüğüne neden olur. Ameliyat, çenenin stabilitesini sağlamak ve tekrar kaymasını önlemek amacıyla yapılır. İşlem genellikle bir çene cerrahı veya maksillofasiyal cerrah tarafından gerçekleştirilir ve hasta genel anestezi altındayken uygulanır.

Ameliyat Öncesi Hazırlık Süreci

Ameliyat öncesinde, hastanın genel sağlık durumu değerlendirilir. Bu süreç şu adımları içerir:

• Detaylı bir tıbbi öykü alınması ve fizik muayene yapılması.
• Radyolojik görüntüleme (örneğin, panoramik röntgen, bilgisayarlı tomografi veya manyetik rezonans görüntüleme) ile çene ekleminin yapısı ve kaymanın derecesi incelenir.
• Kan testleri ve gerekirse anestezi değerlendirmesi yapılır.
• Hastaya ameliyatın riskleri, faydaları ve alternatif tedaviler hakkında bilgi verilir; hasta onam formu imzalatılır.

Ameliyattan önce, hastanın belirli ilaçları (örneğin, kan sulandırıcılar) bırakması veya aç kalması gerekebilir.

Ameliyatın Yapılış Aşamaları

Alt çene kayması ameliyatı, genellikle minimal invaziv veya açık cerrahi tekniklerle yapılabilir. İşlem genel olarak şu adımları içerir:

• Anestezi Uygulaması: Hasta genel anestezi altına alınarak ağrı ve rahatsızlık hissetmesi engellenir.
• İnsizyon (Kesi): Cerrah, genellikle kulak önü bölgesinden veya ağız içinden küçük bir kesi yapar. Açık cerrahide, cilt üzerinden kesi yapılırken, artroskopik yöntemlerde küçük delikler kullanılır.
• Eklem Bölgesine Erişim: Kesiden sonra, çene eklemi (temporomandibular eklem veya TME) açığa çıkarılır. Cerrah, eklem kapsülünü ve çevre dokuları dikkatlice mobilize eder.
• Kaymanın Düzeltilmesi (Redüksiyon): Eğer çene çıkığı hala mevcutsa, cerrah manuel olarak alt çeneyi doğru pozisyona getirir. Bu, eklem diskini veya kemik yapıları düzelterek yapılır.
• Stabilizasyon ve Onarım: Tekrarlayan kaymaları önlemek için çeşitli teknikler uygulanabilir. Örneğin:
  • Eklem içi sklerozan ajan enjeksiyonu: Eklem kapsülünü sıkılaştırmak için kullanılır.
  • Eminansın (eklem tümseği) modifikasyonu: Kemik çıkıntılarının törpülenmesi veya küçültülmesi.
  • Disk reposisyonu: Yerinden oynamış eklem diskinin düzeltilmesi.
  • Ortopezik cerrahi: Kemik veya yumuşak dokuların sabitlenmesi için vidalar, plaklar veya dikişler kullanılabilir.
• Kapanış: Cerrah, kesiyi dikişlerle kapatır ve gerekirse dren yerleştirilir. Ağız içi kesilerde, kendiliğinden eriyen dikişler kullanılabilir.

İşlem genellikle 1-2 saat sürer, ancak karmaşıklığa bağlı olarak değişebilir.

Ameliyat Sonrası İyileşme ve Bakım

Ameliyat sonrası dönem, hastanın hızlı iyileşmesi için kritiktir. Bu süreçte şunlar önerilir:

• Hastanede kalış: Genellikle kısa sürelidir (bir gün veya daha az), ancak komplikasyonlar varsa uzayabilir.
• Ağrı yönetimi: Ağrı kesici ilaçlar reçete edilir.
• Diyet kısıtlamaları: İlk birkaç hafta yumuşak veya sıvı gıdalarla beslenme önerilir; çiğneme ve geniş ağız açma hareketlerinden kaçınılır.
• Fizik tedavi: Çene hareketlerini güçlendirmek ve esnekliği artırmak için egzersizler yapılabilir.
• Kontroller: Cerrah, dikişlerin alınması ve iyileşmenin izlenmesi için randevular planlar.

Tam iyileşme birkaç hafta ile birkaç ay arasında değişebilir. Hastaların çoğu, normal işlevlerine dönebilir, ancak tekrarlama riski az da olsa devam edebilir.

Riskler ve Komplikasyonlar

Her cerrahi işlemde olduğu gibi, alt çene kayması ameliyatı da bazı riskler taşır:

• Enfeksiyon, kanama veya anesteziye bağlı sorunlar.
• Sinir hasarı: Yüz sinirlerinin geçici veya kalıcı hasarı, uyuşukluk veya güçsüzlüğe neden olabilir.
• Eklem sertliği veya hareket kısıtlılığı.
• Tekrarlayan çıkıklar veya ameliyatın başarısız olması.
• Skarlaşma (nedbe dokusu) veya estetik kaygılar.

Bu riskler, deneyimli bir cerrah ve uygun cerrahi tekniklerle minimize edilebilir. Ameliyat sonrası talimatlara uymak, komplikasyonları azaltmada önemlidir.

Sonuç olarak, alt çene kayması ameliyatı, ciddi ve tekrarlayan çıkıklarda etkili bir tedavi seçeneğidir. Hastaların, bireysel durumlarına göre en uygun yaklaşım için bir uzmanla görüşmeleri önerilir.